Motie

28 mei 2025

Laat de geest van gentech niet zomaar uit de fles

Aan de voorzitter van Provinciale Staten

Provinciale Staten van Flevoland

in vergadering bijeen op: 28 mei 2025

Constaterende dat: 

  • om een vermindering van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen te bereiken, in de Visie op landbouw ingezet wordt op robuuste rassen (CRISPR-Cas) en nieuwe resistenties, dus genetisch gemodificeerd voedsel;
  • de Europese regelgeving rond genetisch gemodificeerde organismen (GMO’s) momenteel één van de strengste ter wereld is;
  • de EU het voorzorgsbeginsel volgt: een product moet veiligheid kunnen aantonen vóór het wordt toegelaten;
  • momenteel onderhandelingen lopen tussen de Raad van de EU en het Europees Parlement over een wetsvoorstel inzake nieuwe genomische technieken (NGT's), zoals CRISPR-Cas[1];
  • steeds meer planten, plantengenoom en planteneigenschappen geclaimd worden onder het octrooirecht, waardoor het kwekersrecht en het verbod op het patenteren van planten ondermijnd worden[2];
  • het patenteren van landbouwgewassen monopolisering in de hand werkt, hiermee andere kwekers uit de markt drukt en daarmee een zeer grote bedreiging is voor de voedselzekerheid;
  • de biologische landbouw- en voedingssector geen gebruik mag maken van gentechnieken;
  • dit niet meer te controleren of garanderen valt als GMO op brede schaal wordt ingezet;
  • het hierdoor onduidelijk is hoe de inzet op gentech in de landbouwvisie zich verhoudt tot de ambitie van minste 25 procent biologische landbouw;
  • genetisch resistent onkruid na verloop van tijd resistent blijkt te worden voor bestrijdingsmiddelen;
  • het resultaat een gewas is dat door genetisch geknutsel resistent gemaakt is tegen een bestrijdingsmiddel, dat je vervolgens niet meer kunt gebruiken omdat het onkruid óók resistent is[3];
  • niet inzichtelijk is welke gevolgen genetische manipulatie op de lange termijn heeft voor voedselkwaliteit en -veiligheid en ecosystemen;

Overwegende dat: 

  • grootschalige inzet van genetisch gemodificeerd voedsel vooralsnog niet toegestaan is in Europa, dus geen haalbare kaart voor de vermindering van gewasbeschermingsmiddelen;
  • wanneer dit wel toegestaan zou worden er grote risico's zijn om rekening mee te houden, zoals: patentering en monopolisering van plantenrassen (dus afhankelijkheid van biotechbedrijven), ondermijning van de biologische sector, ongewenste en onbekende gevolgen van resistentie;
  • ook onder boeren grote verdeeldheid is over de wenselijkheid van de inzet van GMO[4];

X Verzoeken het college (dictum)   /   □ Dragen het college op (dictum)   /   □ Spreken uit (dictum)

  • voorlopig niet in te zetten op gentech om gewasbeschermingsmiddelen te verminderen, maar hierover eerst gedegen informatie te verzamelen en de Staten in staat te stellen hierover geïnformeerd een afweging te maken, voorafgaand aan de vaststelling van het uitvoeringsprogramma Landelijk Gebied;


 

[2] https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-21501-32-1547.html#extrainformatie

[3] https://www.nemokennislink.nl/publicaties/voor-of-tegen-gentech-gewassen-dit-moet-je-weten/

[4] https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2024/04/17/eindrapport-lnv-community-2023

Status

Ingetrokken

Betrokken personen